Vakondersteuning bekostigen: welke mogelijkheden zijn er?

Wat is vakondersteuning en waarom is het nodig?

Binnen het voortgezet onderwijs zijn er situaties waarin leerlingen naast de reguliere lessen extra vakinhoudelijke ondersteuning nodig hebben.

Niet iedere leerling krijgt een vak zonder extra hulp volledig onder de knie. Denk bijvoorbeeld aan achterstanden door lesuitval, grotere klassen, lerarentekorten of extra ondersteuning in aanloop naar een toets of examen. Scholen kunnen dan kiezen voor aanvullende vakondersteuning, zoals bijlessen, examentrainingen of de inzet van externe vakdocenten voor specifieke onderdelen van het curriculum.

Voor schoolleiders en financieel beleidsmedewerkers roept dit al snel een praktische vraag op: hoe bekostig je dit? Budgetten binnen het voortgezet onderwijs zijn vaak al grotendeels verdeeld. Toch zijn er verschillende mogelijkheden om aanvullende ondersteuning te financieren. Welke mogelijkheid het beste past, hangt af van de situatie, het doel van de ondersteuning en de beschikbare middelen binnen de school.

Welke bekostigings mogelijkheden zijn er?

Reguliere bekostiging
Scholen ontvangen reguliere bekostiging vanuit de overheid. Binnen de geldende kaders hebben schoolbesturen ruimte om keuzes te maken over de besteding hiervan. Afhankelijk van de begroting en beleidskeuzes kan een deel van deze middelen worden ingezet voor aanvullende vakondersteuning.

Middelen vanuit het samenwerkingsverband
Samenwerkingsverbanden passend onderwijs ontvangen middelen voor extra ondersteuning van leerlingen met een ondersteuningsbehoefte. In sommige situaties kunnen deze middelen worden ingezet voor aanvullende begeleiding. Dit hangt af van de ondersteuningsbehoefte van de leerling en de afspraken binnen het ondersteuningsplan van het betreffende samenwerkingsverband.

Aanvullende bekostiging en subsidieregelingen
Naast de reguliere bekostiging zijn er regelmatig aanvullende bekostigingsvormen en subsidieregelingen beschikbaar. Deze kunnen bijvoorbeeld gericht zijn op basisvaardigheden, kansengelijkheid of andere specifieke onderwijsdoelen. Beschikbaarheid, voorwaarden en aanvraagmomenten veranderen regelmatig. Het is daarom belangrijk om actuele regelingen goed te controleren.

Ouderbijdrage
Voor bepaalde extra activiteiten kan een school een vrijwillige ouderbijdrage vragen. Daarbij gelden duidelijke voorwaarden. Het is daarom belangrijk om vooraf te beoordelen of en op welke manier een vrijwillige ouderbijdrage binnen de gekozen vorm van vakondersteuning kan worden ingezet.

Fondsen en externe financiering
Voor specifieke onderwijsprojecten kunnen soms fondsen, stichtingen of andere externe financieringsbronnen beschikbaar zijn. De mogelijkheden verschillen per fonds en zijn meestal gekoppeld aan een specifieke doelgroep, doelstelling of projectvorm. Een duidelijke aanvraag en goede onderbouwing zijn daarbij vaak belangrijk.

Waar moet je op letten bij het kiezen van een financieringsvorm?

Niet iedere financieringsvorm past bij iedere situatie. Een aantal aandachtspunten helpt bij het maken van een passende keuze.

Structureel of eenmalig
Sommige middelen zijn tijdelijk of gekoppeld aan een specifiek project. Reguliere bekostiging heeft juist een structureler karakter. Wil je vakondersteuning voor langere tijd aanbieden, dan is het verstandig om vooraf te kijken hoe duurzaam de gekozen financiering is.

Aanvraagtermijnen
Subsidies en andere aanvullende regelingen kennen vaak vaste aanvraagmomenten en voorwaarden. Begin daarom op tijd met oriënteren en controleer welke mogelijkheden op dat moment beschikbaar zijn.

Verantwoording
Bij subsidies, fondsen en andere specifieke middelen kan een verplichting gelden om achteraf verantwoording af te leggen over de besteding. Bepaal daarom vooraf welke doelen je met de vakondersteuning wilt bereiken en hoe je de resultaten inzichtelijk maakt.

Draagvlak binnen de school
Financiering is één onderdeel van de keuze. Vakondersteuning werkt het beste wanneer deze ook goed aansluit bij de behoeften van leerlingen, docenten en de schoolorganisatie. Betrek daarom relevante collega’s tijdig bij de invulling en organisatie van de ondersteuning.

Benieuwd hoe vakondersteuning binnen jullie school georganiseerd kan worden? We denken graag mee.

Kort samengevat:

Vakondersteuning kost geld, maar scholen hebben meer financieringsmogelijkheden dan vaak gedacht.
Denk aan lumpsumbekostiging, samenwerkingsverbandgelden, subsidies en fondsen.
Welke vorm het beste past, hangt af van hoe structureel je de ondersteuning inzet en hoeveel verantwoording daarbij hoort.
Met een doordachte keuze en voldoende draagvlak leg je een stevige basis voor vakondersteuning die standhoudt.

Ontwikkelingen uit de praktijk

Scholenstichting Wist je dat? De voordelen van een collectief voor Vocus trainingen Lees verder

Herexamentraining Herexamentrainingen: extra voorbereiding richting de herkansing Lees verder

Basisvaardigheden Basisvaardigheden onder druk: wat betekent dit voor het VO? Lees verder